Felieton: Ikony kuchennego designu

Czy w kuchni możemy obyć się bez designu? Czy jest on w niej potrzebny, czy może jest zbędną przystawką? W końcu kuchnia to miejsce, w którym liczy się przede wszystkim funkcjonalność. 
Felieton: Ikony kuchennego designu
Fot. Mikser i blender marki KitchenAid.

Czajnik musi grzać wodę, kuchenka musi być taka, aby można było ugotować na niej przynajmniej zupę, piekarnik niech sprawnie piecze ciasto, mikser niech miksuje bez grudek, lodówka niech chłodzi, zlewozmywak wiadomo. Wszystko wiadomo, każdy sprzęt ma swoje odgórnie wytyczone zadania, które spełniać musi sprawnie i skutecznie. Czy więc liczy się to jak on wygląda? Czy każdy nie mógłby być taki sam – idealny? Są to pytania, odnoszące się do istoty designu w ogóle, bo równie dobrze można je zastosować i do lampy w jadalni i do samochodu. Jednak rzeczy idealne nie istnieją. Może dlatego człowiek wymyślił design przedmiotów użytkowych. Czasem niektóre z nich stały się rozpoznawalne dla niemal każdego. 

Otóż to, również kuchnia ma swój design, a ma nawet jego ikony – przedmioty zwyczajne ale niepowtarzalne. Któż nie zna na przykład charakterystycznej wyciskarki do owoców Juicy Salif zaprojektowanej przez Philippe Starcka? Niektórym przypomina ona kałamarnicę, może dlatego że autor naszkicował ją na serwetce zajadając się owocami morza w restauracji, mi kojarzy się raczej ze sputnikiem. Chociaż kiedy zobaczyłem ją po raz pierwszy zastanawiałem się co to i po co to jest – może jakaś postmodernistyczna rzeźba; nie myliłem się bardzo, bo tę kontrowersyjną wyciskarkę do owoców można spotkać nie tylko w kuchniach ale także w muzeach na całym świecie. Philipe Starck stworzył ją pod koniec lat 80tych, dla znanej włoskiej marki Alessi, choć pierwotnie zlecono mu koncept stalowej tacy. O oryginalnej wyciskarce pisaliśmy w artykule: Wyciskarka do cytryn Juicy Salif.

Juicy Salif
Fot. Wyciskarka do cytrusów "Juicy Salif" marki Alessi.

Lodówka to najbardziej tajemniczy przedmiot w kuchni, nigdy nie wiadomo, co można znaleźć za jej drzwiami. Urocza Sigourney Weaver na przykład odkryła w swojej potwora w pamiętnym filmie „Ghostbusters”. Gdyby dzieło to nakręcono w 13 lat później, duch mógłby nawiedzić lodówkę ze znakiem SMEG, która ledwo po ukazaniu się na rynku stała się kultową. Z duchem ma ona jednak tyle wspólnego, że wspomina czasy ekstrawagancji lat 50tych. Lodówka Smeg FAB to doskonały przykład stylistyki retro, która swoje miejsce zawsze znajdzie nawet w nowoczesnych wnętrzach. Choć od jej premiery minęło już 17 lat, to jej design nie postarzał się ani o rok. Któż by pomyślał, że włoscy przodkowie powołanej do życia w 1948 roku rodzinnej marki Smeg, od XVII wieku zajmowali się kowalstwem.

Długą drogę za sobą ma również inna ikona kuchennego designu – opatentowany w 1919 roku mikser KitchenAid, stał się niemal częścią amerykańskiej historii. Początek swój znajduje w idei, jaką powziął Herbert Johnston z niewielkiego miasteczka Midwest w USA, aby ulżyć w pracy utrudzonym piekarzom. W początkach XX wieku wymyślił maszynę, która obrotowym ramieniem wykonywała ruch „planetarny” naśladujący ręczne  wyrabianie ciasta. W parę lat później wynalazek ten odbywał patriotyczną służbę w kuchniach okrętów bojowych amerykańskiej marynarki. Z wojska i piekarni miksery planetarne pod marką KitchenAid trafiły w końcu do kuchni domowych. Szybko znalazły uznanie amerykańskich gospodyń – to była prawdziwa kuchenna rewolucja, która wkrótce ogarnęła cały świat, nie omijając również Polski; KitchenAid chwalono w przedwojennych poradnikach i książkach kucharskich. W 1936 roku firma zatrudniła znanego  projektanta Egmonta Arensa, który nadał nową stylistykę mikserom. A w roku 1955 wzbogacono je o szeroką paletę kolorystyczną. Nawet dziś KitchenAid jest przedmiotem marzeń gospodyń domowych i częstym bohaterem kulinarnych programów, nie mogła się bez niego obyć słynna Julia Child.

lodówka Smeg Fab
Fot. Lodówka Fab 32 marki Smeg.
 
Okazuje się, że kuchenne przyrządy stają się wyznacznikami nowych czasów, symbolami technologicznego przełomu. Tak było z pierwszymi piecami gazowymi i elektrycznymi, nie trzeba już było opalać kuchni drewnem, epokowym wynalazkiem była lodówka... Dzisiaj nowoczesne kuchnie opierają się na zaawansowanej technice i pokazują kierunek rozwoju naszego codziennego życia.
 
Kasper
    • 0
    • 0

    Misza

    Myślę, ze moze się obejść bez designu.. Ale... zyjemy w takich czasach, ze właściwe nie zaszkodzi mieć coś designerskiego w domu. Fajne są nowoczesne meble takiej jak np. w Mega Meblach http://www.mega-meble.pl/meble-kuchenne/focus-rio.html Jak dla mnie prezentują się świetnie i nadają kuchni zupełnie nowego wyglądu. Jak dla mnie to extra sprawa

Czytaj również 

Inspiracje